روزنامک: جان لاك: دفاع از حقوق اتباع، درجه شايستگي دولت

4 آبان 1388 - 26 اكتبر 2009

جان لاك: دفاع از حقوق اتباع، درجه شايستگي دولت

بيست و هشتم اكتبر 1704 روزي است كه «جان لاك» فيلسوف تجربه گراي انگليسي درگذشت. وي 29 اوت 1632 به دنيا آمده بود كه بر پايه افكار او، اعلاميه استقلال ايالات متحده نوشته شده و علوم سياسي و فلسفه سياسي شكل گرفته است.
     به باور لاك، هر فكر ـ عقيده و دانش ناشي از تجربه است. او مي گويد كه بشر طبيعتا داراي حقوق و تكاليفي است و اين حقوق عبارتند از: حق حيات، حق آزادي، حق مالكيت، حق پرداختن به كاري كه در آن علاقه و استعداد دارد، حق انتخاب دولت و قانون سازان (نمايندگان پارلمان)، حق محاكمه شدن در دادگاهي كه داراي هيئت منصفه و قاضي عادل باشد، حق اعتراض به تبعيض و انحصار و ....
     «آزادي» از نظر لاك همانا برابري سياسي افراد و برخورداري از حقوق مدني است که سوسیالیست ها به این نظریه لاک ایراد گرفته و می گویند که «آزادی» بدون عدالت اقتصادی و توزیع عادلانه درآمد (ثروت)، برای بشر مفهوم و معنی ندارد و سوسیال دمکراتها هر دو نظریه را باهم پذیرفته و می گویند که نتیجه آزادی سیاسی؛ تشکیل حکومت دمکراتیک و انتخاب بهترین های جامعه برای مدیریت آن است و چنین حکومتی در پی تامین عدالت اقتصادی و انصاف خواهد بود.
     جان لاک گفته است: وظيفه هر دولت محافظت از حقوق اتباع كشور است و توجيه وجود دولت در همين محافظت از حقوق مردم قراردارد كه بهتر از خود فرد مي تواند اين وظيفه را انجام دهد و توان محافظت از حقوق اتباع، درجه شايستگي يك دولت را نشان مي دهد و اگر يك دولت نخواهد و يا نتواند حقوق اتباع را محفوظ بدارد، منطق وجودي خود را از دست مي دهد و بر مردم آن كشور است كه حاكم ديگري را برگزينند. لاك با تاكيد مي گويد: اين فقط مردم هستند كه بايد تصميم بگيرند كه چه كسي بر آنان حكومت كند.

بازگشت به فهرست مطالب...