روزنامک: نافرماني عشايرجنوب و مرکز برضد تصمیمات رضاشاه- يک ايل خواستار کِشت خَشخاش بود (بمانند افغانستان)!
27 اسفند 1394 - 17 مارس 2016

نافرماني عشايرجنوب و مرکز برضد تصمیمات رضاشاه- يک ايل خواستار کِشت خَشخاش بود (بمانند افغانستان)!

نافرماني ايل قَشقايي در فارس كه خواستار آزاد شدن «سَردارصولت» رئيس خود از زندان تهران و بازگشت او به فارس و رياست مجدد بر ايل بود از يك هفته به نوروز سال 1308 (1930 و دهه نخست سلطنت رضاشاه) آغاز و به تدريج به صورت يك بحران سراسري در آمد، زيرا كه در چند اُستان ديگر هم آثار نافرماني در عشاير آشگار و ايل بختياري حتي دِهكُرد (شهر كُرد امروز) را متصرف شده بود. برخی بختیاری ها را لُر و لُرها را «کُرد» می دانند.
     قَشقايي ها درخواستهاي ديگري هم داشتند ازجمله حفظ سلاحهاي خود، اجبار نداشتن به تَرك لباسهاي سُنَتي (که رضاشاه مخالف آن بود) و معرفي نکردن پسران خود به خدمت سربازي (نظام وظیفه که یک تکلیف بی چون و چرای ملّی و اجباری است). آنان با مداخله دولت در امر كِشت خَشخاش! و جمع آوري تَرياكِ حاصله هم موافقت نداشتند (بمانند ایلات افغانستان امروز). چون درخواستهاي آنان پذيرفته نشد؛ دست به حمله به پاسگاههاي انتظامي و روستاها و شهرهاي فارس زدند و شيراز را محاصره كردند. شمار محاصره كنندگان شيراز را كه زير نظر سالارحشمت برادر سردارصولت عمل مي كردند بيش از پنج هزار تَن گزارش كرده بودند.
     دولت وقت در واكنش خود، استانداران و روساي مراکز انتظامي مناطقي را كه نافرماني در آنجا مشاهده شده بود تغيير داد و تنبيه كرد و اُستاندار نظامي با سرباز تازه نفس و توپ به آنجا فرستاد و دست به سختگيري و خشونت زد كه از اَمُردادماه 1309 بدون اين كه كوچكترين امتيازي به عشاير داده شود به تدريج اوضاع به حالت عادي بازگشت.
    دولت در آبان ماه همان سال، دوستمحمد خان بلوچ را كه از فرصت نافرماني قشقايي ها سوء استفاده كرده و بار ديگر ياغي شده بود دستگير و اعدام كرد. سردارصولت هم كه از او سلب رياست ايل شده بود چند سال بعد در زندان درگذشت.
    در اوایل دهه 1340 (دهه 1960) و در آغاز اجرای طرح اصلاحات ارضی با هدف پایان دادن به فئودالیته در ایران، سران ایل قشقایی باردیگر دست به نافرمانی زدند و یک پاسگاه انتظامی در منطقه فیروزآباد فارس را مورد تعرّض قرار دادند که ژنرال اویسی (پس از انقلاب، مقتول در پاریس) با چند واحد ژاندام ازجمله هَنگ 4 و شماری زره پوش از تهران به منطقه رفت و شورش را سرکوب کرد. امیراسدالله عَلَم در نظر داشت که برای سرکوب کردن قشقایی ها، از خراسان و سیستان چریک به فارس بفرستد و برای این منظور یک سرهنگ ژاندارم را برای جمع آوری چریک به شرق کشور فرستاده بود که خبر رسید ژنرال اویسی شورش قشقایی ها را سرکوب کرده است. [این سرهنگ ژاندارم تا سرلشکری ارتقاء یافت و از زمان تغییر نظام حکومتی ایران در لُس آنجلس زندگی می کند.]. اویسی در شهریورماه 1357 (سال انقلاب) فرماندار نظامی تهران شد که رویداد خونین 17 شهریور آن سال (تیراندازی به تظاهرکنندگان در میدان ژاله) را به حساب او نوشته اند.
بازگشت به فهرست مطالب...   




 

 

   
 

Vestidos de Casamento
 





 
 
© Copyright 2004   Rooznamak.com   All Rights Reserved